Οταν ήμουν μικρή, πίστευα ότι οι άνθρωποι χωρίζονται σε δυο κατηγορίες. Σε αυτούς που αφήνουν, και σε αυτούς που τους αφήνουν. Ηθελα να ανήκω στην πρώτη ομάδα. Στους δυνατούς, τους μοιραίους, τους γοητευτικούς, σε αυτούς που δεν πονάνε. Ούτε που κατάλαβα πώς πέρασα εκείνες τις φορές από την άλλη πλευρά!

αφιερωμένο στην δεκαεπτάχρονη Μαρίνα

Σήμερα ξέρω ότι κάθε σχέση που ξεκινάς είναι ένα καινούριο ταξίδι, δεν ξέρεις πού θα σε βγάλει, πόσο ευτυχισμένη θα γίνεις ή πόσο θα πονέσεις. Το μόνο σίγουρο σε αυτή την ζωή είναι ότι και θα σε αφήσουν, και θα αφήσεις, και θα σπάσεις καρδιές και θα σου σπάσουν την καρδιά- και χρόνια αργότερα θα το σκέφτεσαι κι ακόμη θα θες να τους σπάσεις το κεφάλι. Και δεν υπάρχει κάποια συμβουλή να σου δώσω, κάποια μυστική συνταγή, πέρα από εκείνο που μου είχε πει η μαμά μου, όταν ο πρώτος, εφηβικός έρωτάς μου με άφησε για μια φίλη μου. Με κοίταζε που είχα τυλιχτεί κουβάρι γύρω από το σώμα μου στο κρεβάτι μου, έκλαιγα και δε μπορούσα να της εξηγήσω ακριβώς τι συνέβη απ’ τα αναφιλητά. Με έπιασε από τους ώμους, με ανάγκασε να την κοιτάξω στα μάτια, για να μου πει μόνο: “Θα το ξεπεράσεις”. Αυτό! Έκλεισε την πόρτα του δωματίου μου πίσω της και με άφησε μέρες ολόκληρες εκεί μέσα, να βγάζω τα σωθικά μου. Τηλεφώνησε στο σχολείο ότι ήμουν άρρωστη και μου άφηνε το φαγητό μου έξω από την πόρτα.

Τότε είχα σκεφτεί ότι δε με αγαπούσε. Θα προτιμούσα μια μαμά που θα έριχνε σφαλιάρες σε όποιον πείραξε το κοριτσάκι της. Ναι, θα ήθελα να είχε πάει να τον βρει και να τον δείρει. Ή να τον έφερνε χειροπόδαρα στο σπίτι μας και να του εξηγούσε ότι τον αγαπάω και δε μπορεί να με αφήσει. Σήμερα αναρωτιέμαι πόσες φορές άραγε έχω φέρει εκείνo το βλέμμα της μαμάς μου στο μυαλό μου. Κάθε φορά που χωρίζω, κοιτάζω τον εαυτό μου κατευθείαν στα μάτια και λέω μόνο: θα το ξεπεράσεις. Κι ύστερα, ναι, κλείνομαι για μέρες, εβδομάδες στο σπίτι να χτυπιέμαι. Ο κολλητός μου, το αγόρι με το οποίο μεγαλώσαμε μαζί κι είμαστε φίλοι από μωρά, είναι ο μόνος άνθρωπος στον κόσμο που με έχει δει σε αυτό το χάλι. Θυμάμαι που τότε, στο πρώτο heartbrake της ζωής μου, ο καημενούλης τα’ χε χάσει. Ήταν ο μόνος στον οποίο επέτρεψε η μαμά μου να με δει έτσι, αλλά δε μπορούσε να με συνεφέρει με τίποτα. Απελπισμένος, ανασήκωσε τους ώμους του και είπε στωικά: “Εντάξει, ας μην πάμε για βόλεϊ, μείνε εδώ και κλάψε όσο θες. Στο κάτω- κάτω, τι θα ήταν ο έρωτας αν δε μπορούσε και να μας εξοντώσει;”

DANCE ME TO THE END OF LOVE

Οι πρώτες δυο εβδομάδες μετά τον χωρισμό, λένε οι σύμβουλοι σχέσεων, είναι πραγματική κόλαση. Αλλά πρέπει να αφήσεις τον εαυτό σου να κατρακυλήσει σε όλα τα καμίνια της. Μούσκεψε μαξιλάρια, σπάσε έπιπλα, πάθε νευρικό κλονισμό- επιτρέπεται. Όσο και να σου λένε οι φίλοι να μην το παίρνεις τόσο βαριά, δεν υπάρχει άλλος τρόπος. Αν δεν ξεσπάσεις, δε θα μπορέσεις ποτέ να το ξεπεράσεις. Αν δεν επιτρέψεις στον εαυτό σου να πέσει τόσο χαμηλά, θα κουβαλάς για χρόνια μέσα σου τη θλίψη και τον θυμό της απώλειας.

Γιατί αυτό είναι ο χωρισμός. Το να χωρίζεις με κάποιον με τον οποίο είσαι ερωτευμένη, για τους ψυχολόγους ισοδυναμεί με την απώλεια του θανάτου. Οι ασθενείς που τους επισκέπτονται γιατί χώρισαν ή γιατί έχασαν ένα αγαπημένο τους πρόσωπο πρέπει να δουλέψουν πάνω στα ίδια ακριβώς συναισθήματα. Τα στάδια που θα περάσεις, είναι τα εξής: άρνηση, θυμός, θλίψη, διαπραγμάτευση (για να τα ξαναβρείτε) και τελικά αποδοχή. Θα εναλάσσονται, μια το ένα, μια το άλλο, σε δευτερόλεπτα, μέχρι να έρθει η αποδοχή.

Όσο οδυνηρό κι αν είναι να δουλέψεις πάνω στα συναισθήματα, να ξύνεις αυτές τις πληγές, μόνο έτσι θα θέσεις στον εαυτό σου ερωτήσεις που θα σου επιτρέψουν να ξαναφτιάξεις τη ζωή σου. Ο φόβος, για παράδειγμα, ότι στο μέλλον θα σε αφήσουν ξανά, σε κάνει να αναρωτηθείς τι άνθρωπος είσαι τελικά και αν μπορείς να μείνεις μόνη. Αν όχι, πρέπει να κάνεις πρακτικά βήματα από εδώ και πέρα ώστε να βρεις κάποιον άλλον για να μοιραστείς τη ζωή σου.Ήδη έχεις ένα καινούριο σχέδιο μπροστά σου, απ΄ το να κοιτάζεις διαρκώς πίσω και να αναρωτιέσαι γιατί συνέβη αυτό σε σένα. Αν δε μπορείς να μείνεις μόνη σου, τελείωσε το θέμα. Πρέπει να βρεις άλλον. Κι αν σε αφήσει κι αυτός, ε, θα βρεις άλλον. Δικές σου ανάγκες είναι όλες αυτές, κάνε το παιχνίδι σου.

Αν πίστευες ότι εκείνος θα ήταν ο άντρας με τον οποίο θα γερνούσες, καλό θα ήταν να τελειώσεις μια και καλή με αυτήν την ιδέα. Βάλτο καλά μέσα στο μυαλό σου. Δε βγαίνετε πια μαζί, δεν κοιμάστε μαζί, δεν τρώτε μαζί, δεν υπάρχει πουθενά μέσα στην καθημερινότητά σου. Πώς είναι δυνατόν αυτός να είναι ο άντρας της ζωής σου;
Ένας καλός τρόπος για να το ξεπεράσεις γρήγορα, είναι να βρεις τον εαυτό σου. Να αναλύσεις πού τελείωνε στην πραγματικότητα η δική σου προσωπικότητα και που άρχιζες να είσαι ότι ήθελε εκείνος. Ποια είναι τα δικά σου όνειρα και οι δικοί σου στόχοι; Και τι σήμαινε η σχέση σας για σένα;

Κοίτα τη σχέση απ΄ έξω, ρεαλιστικά. Χωρίς να της προσδίδεις τίποτα θετικό ή τίποτα αρνητικό επιπλέον. Ξέρω, την βλέπεις σαν τη χειρότερη της ζωής σου αυτή την στιγμή. Είναι λογικό να νιώθεις θυμό. Θες να τον πάρεις τηλέφωνο και να του τα ψάλεις, να του πεις πόσο τον μισείς, πόσο πολύ σε έκανε να υποφέρεις, πόσο εγωίσταρος είναι. Μην αναλώνεσαι σε συζητήσεις που δε θα βγάλουν πουθενά, την υγεία σου θα βλάψεις. Χρησιμοποίησε το συναίσθημα του θυμού μόνο για να σε πάει γρήγορα παραπέρα. Γράψ’ του αν θες ένα γράμμα με όλα όσα πίστευες για εκείνον και τα πρόδωσε. Κι ύστερα σκίσ’ το. Μην βάλεις τον εαυτό σου στη θέση του θύματος, του αδικημένου ή του αδύναμου της σχέσης. Αν έχεις μπει, και το να μη σηκώσεις το τηλέφωνο ή να του κλείσεις την πόρτα στα μούτρα αν έρθει να σε δει, σε παίρνει αυτόματα απ΄την πλευρά του θύματος και σε βάζει στην πλευρά του θύτη. Και στην ψυχολογία του θύτη.

Δες το από την αντικειμενική σκοπιά. Μια σχέση πρέπει να καλύπτει τις ανάγκες και των δύο. Αν αυτές δε συναντιούνται – και στην προκειμένη περίπτωση προφανώς δε συναντήθηκαν αφού χωρίσατε- αναλώνεστε σε συζητήσεις, μίτινγκ, εξηγήσεις, χωρισμούς, επανασυνδέσεις και δεύτερες προσπάθειες. Ξεκόλλα. Πρέπει να βρεις κάποιον που οι ανάγκες του συναντιούνται με τις δικές σου. Οι ψηλοί- μελαχροινοί -γαλανομάτηδες δεν αποκλείονται, αλλά τι γίνεται με την προσωπικότητά τους, το πόσο μπορείς να τους εμπιστευτείς, την αφοσίωσή, την αίσθηση του χιούμορ; Απ΄ όποια πλευρά και να το δεις, λοιπόν, για το καλό σου έγινε αυτός ο χωρισμός, κερδισμένη είσαι. Να, αυτά όλα θα ήθελα να μου είχε πει η μαμά μου τότε, κι όχι ένα απλό “Θα το ξεπεράσεις”. Κι ύστερα θα ήθελα να μου πει ποιες είναι οι κινήσεις που πρέπει να κάνω για να το ξεπεράσω, βήμα-βήμα. Τις οποίες βέβαια ανακάλυψα όλες μόνη μου τα επόμενα χρόνια. Τις κόλησα μάλιστα κάποτε και στην πόρτα του ψυγείου μου γιατί ο χωρισμός είναι σαν το τσουνάμι, ποτέ δεν ξέρεις πότε θα χτυπήσει.

ΟΙ ΔΕΚΑ ΕΝΤΟΛΕΣ -ΟΠΩΣ ΤΙΣ ΕΙΧΑ ΚΟΛΛΗΜΕΝΕΣ ΣΤΟ ΨΥΓΕΙΟ ΜΟΥ

  1. Πάρε ένα μπολ και κλάψε πάνω του, γιατί πρόκειται να χυθούν τόσα δάκρυα που θα σφουγγαρίζεις μετά.
  2. Πέτα αμέσως στα σκουπίδια όλες τις οδυνηρές αναμνήσεις. Φωτογραφίες, ρούχα, δώρα, παπούτσια, οτιδήποτε.
  3. Τις φωτογραφίες καλύτερα να τις καταστρέψεις πριν, να σκίσεις, να πατήσεις, να βάλεις φωτιά, να μπήξεις καρφίτσες.
  4. Κάλεσε μια φίλη σου να μετακομίσει στο σπίτι σου για συμπαράσταση και μίλα της όσο θες, αλλά μην τηλεφωνείς στον πρώην σου. Κάθε φορά που θες να του τα πεις, κάτσε και γράφε γράμματα. Μην ταχυδρομήσεις κανένα.
  5. Έχεις διορία μια εβδομάδα για να κλάψεις τον συγχωρεμένο. Μετά, ακόμη κι αν δεν έχεις καμία όρεξη, βγες έξω, με το ζόρι. Κάνε ψώνια, πήγαινε για φαγητό, χόρεψε, αντιμετώπισε τον εαυτό σου σαν ένα χωρισμένο άτομο. Μάθε κάτι καινούριο, ένα σπορ, έναν χορό, μια πολεμική τέχνη. Κλισέ, αλλά πιάνει.
  6. Πρόσεχε τον εαυτό σου. Να τρως καλά και να κάνεις γυμναστική. Ένα καινούριο κούρεμα και ανανέωση της γκαρνταρόμπας πάντα βοηθούν. Το να ομορφύνεις είναι η καλύτερη εκδίκηση.
  7. Άρχισε να βγαίνεις date. Αλλά για τους σωστούς λόγους. Γιατί σου αρέσουν τελευταία δυο-τρία αγόρια, κι όχι για να εκδικηθείς τον πρώην.
  8. Όταν έχει φύγει ο θυμός σου, αποφάσισε αν τον εκτιμάς πραγματικά σαν άνθρωπο, για να δεις αν θα τον κρατήσεις για φίλο. Αν αποφασίσεις ότι μάλλον ήσασταν καλά φιλαράκια- πέρα από το γεγονός του χωρισμού- επικεντρώσου στα θετικά χαρακτηριστικά του και μη σκέφτεσαι τίποτα άλλο, όπως ποιος πληγώθηκε περισσότερο. Θέστε όρους-για παράδειγμα, να μη συζητάτε την ερωτική σας ζωή.
  9. Ακόμη κι αν δε μπορείτε να μείνετε φίλοι, οφείλετε να συμπεριφέρεστε καλά ο ένας στον άλλον κάθε φορά που συναντιέστε τυχαία και- ακόμη πιο δύσκολο- να συμπεριφέρεστε καλά στους νέους ερωτικούς σας συντρόφους. Αν αδυνατείς να κάνεις καινούρια σχέση ή αν είσαι ακόμη σε κατάθλιψη, μη διστάσεις να πας σε έναν ειδικό. Οι περισσότεροι άνθρωποι ξεκίνησαν ψυχανάλυση μετά από ένα χωρισμό. Aν προτιμήσεις ψυχίατρο, μην επιμένεις να κάνεις ολόκληρη θεραπεία. Συνήθως ένας μήνας με Ladose είναι υπεραρκετός για να αντιμετωπίσεις το heartbrake, να πατήσεις στα πόδια σου και να μπορείς να ανταπεξέλθεις στις δουλειές σου.

ΚΑΙ ΤΩΡΑ, ΤΙ;

Αυτό που με προβληματίζει με τους δικούς μου χωρισμούς, είναι ότι δεν αντέχω στην ιδέα της απουσίας ενός τόσο οικείου μου προσώπου από τη ζωή μου. Δεν είναι τυχαίο που οι καλύτεροί μου φίλοι σήμερα, υπήρξαν στο παρελθόν σχέσεις μου. Εκείνοι βέβαια που ήμασταν ήδη φίλοι μέσα στην σχέση, κι όχι μόνο εραστές. Ποιος μπορεί να γίνει έμπιστος σου αν όχι ο άνθρωπος με τον οποίο κοιμόσουν για χρόνια; Ποιος σε ξέρει καλύτερα για να σε συμβουλεύει και ποιος μπορεί να λέει τα πράγματα με το όνομά τους αν βλέπει ότι κάνεις κάπου λάθος; Βασικό σε αυτό βέβαια είναι να τον έχεις ξεπεράσει. Αν δεν είσαι σίγουρη για κάτι τέτοιο, κράτα μια τυπική τηλεφωνική επαφή και βλέπεις αργότερα αν έχεις διάθεση για παραπάνω επικοινωνία. Και δεν υπάρχει κανένας απολύτως λόγος να κρατήσεις φιλία με εκείνον τον πρώην σου που σε απατούσε διαρκώς, σου έλεγε ψέματα ή σε χτυπούσε. Είναι πασέ να είσαι υπεράνω και πολιτισμένη.

Τον πρώτο καιρό, κάθε φορά που θα συναντάς τυχαία στον δρόμο άτομα που σας ήξεραν σαν ζευγάρι, ή όταν γυρίζεις σε μέρη που σου θυμίζουν εκείνον, θα νιώθεις άβολα. Αν είσαι μόνη σου την ημέρα της επετείου σας ή την γιορτή του Αγίου Βαλεντίνου, θα σου έρχεται να αυτοκτονήσεις. Μην το κάνεις. Δε θα γίνει ο κόσμος καλύτερος αν σε χάσουμε.

Χωρίς να καταλάβεις πώς, θα έρθει μια μέρα που όλα αυτά δε θα σε ενοχλούν. Η σκέψη του πρώην σου θα σου φέρνει μια γλυκιά νοσταλγία και καθόλου πόνο. Αυτή είναι η κατάλληλη εποχή για να συναντηθούν ξανά δυο άνθρωποι που χώρισαν από εραστές και να επαναπροσδιορίσουν τη σχέση τους. Κράτα το σεξ απ΄ έξω- η πραγματική φιλία δεν έχει να κάνει με τίποτα σεξουαλικό.

Πριν λίγα χρόνια, για παράδειγμα, παντρεύτηκε ο καλός μου πρώην. Ήταν η μεγαλύτερη σχέση της ζωής μου, αλλά πήγαιναν ήδη χρόνια από τότε που χωρίσαμε. Στον γάμο του, είχα συγκινηθεί.  Κυρίως είχα συγκινηθεί γιατί μου είχε ζητήσει να τον παντρέψω εγώ, εφόσον με θεωρούσε από τους πιο σημαντικούς ανθρώπους της ζωής του. Αν μου έλεγες τότε που ήμουν ερωτευμένη μαζί του ότι όχι μόνο δε θα ήμουν εγώ η γυναίκα της ζωής του αλλά θα ήμουν η κουμπάρα του, θα τον πάντρευα με μια άλλη και θα θεωρούσα ήδη φίλη μου κι αυτήν που θα παντρεύονταν, θα σου έλεγα να πας να κοιταχτείς σε έναν γιατρό. Όπως κι όταν χωρίσαμε δεν πίστευα με τίποτα ότι χρόνια αργότερα θα συναντιόμασταν σαν πολύ καλοί φίλοι.

Με κάποιους πρώην βέβαια δεν ξαναμίλησα ποτέ. Όπως ας πούμε εκείνον για τον οποίο μου είχε πει ο κολλητός μου που είχε έρθει να με πάρει για βόλει και με είδε να σέρνομαι στο πάτωμα, το θρυλικό “τι θα ήταν ο έρωτας αν δε μπορούσε και να μας εξοντώσει”. Η μαμά μου απ΄ την άλλη, μου είχε πει τότε: ‘‘μην ανησυχείς κούκλα μου, εμείς οι γυναίκες είμαστε σαν τις κατσαρίδες. Τίποτα δε μπορεί να μας εξοντώσει’’. Ζωντανή απόδειξη του ποιος απ΄ τους δύο είχε δίκιο τελικά, είναι το γεγονός ότι, μετά από τόσες φορές που έσπασε η καρδιά μου, είμαι ακόμη εδώ και σου μιλάω…

(δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Cosmopolitan)

Πώς να μη σπάσεις εσύ καρδιές

  • Όταν σκεφτόμαστε να χωρίσουμε, το κουβεντιάζουμε για μήνες με τους φίλους μας, την οικογένειά μας, τους αγνώστους, με όλους εκτός από εκείνον που πρόκειται να αφήσουμε. Σε εκείνον το ανακοινώνουμε απλά μια μέρα και του έρχεται ο ουρανός στο κεφάλι. Δώσε στους ανθρώπους την ευκαιρία και τον χρόνο να αλλάξουν.
  • Πονάει πολύ λιγότερο το να χωρίζεις κάποιον στα ίσα, από το να δημιουργείς παράλληλες σχέσεις ή να προσπαθείς να τον κάνεις να σε μισήσει και να σε αφήσει εκείνος. Κι όλα αυτά επειδή απλά δεν έχεις το θάρρος ή δε θες να επoμιστείς την ευθύνη του χωρισμού.
  • Οι χωρισμοί χωρίς ουσιαστικό λόγο είναι συνήθεια για κάποιους. Στην πραγματικότητα, ο λόγος είναι πάντα ένας: φόβος δέσμευσης. Πριν μπεις σε μια σχέση, ξεκαθάρισέ τα αυτά με τον εαυτό σου, δε σου φταίνε σε τίποτα οι άλλοι άνθρωποι.